Misdaadjournalisten
Journalisten zijn een apart slag volk. Misdaadjournalisten al helemaal. Soms lijkt het erop dat ze meer bezig zijn elkaar te bestrijden dan (echte) boeven. Bart Middelburg heeft een langdurige vete met Bas van Hout. Peter R. de Vries en ik – voor zover men mij als misdaadjournalist kan beschouwen – kunnen niet door een deur. De Vries is weer geen vriend van Middelburg. Enzovoorts.
Anderen zijn daarentegen weer zo verzot op elkaar, dat je ze nimmer een kwaad woord over de ander zal horen uiten. Zo is H.J. Korterink een onverwijlde kritiekloze fan van De Vries, die hij onomwonden als zijn grote leermeester omschrijft. Wat er ook gebeurt.
Ik heb er wel eens over nagedacht hoe het zo komt. En ik kwam tot de volgende analyse. Als misdaadjournalist ben je afhankelijk van een goede bron, liefst iemand die jou inzage in een dossier geeft. Grofweg is de keuze dan: het is justitie/politie of het is de verdachte (de advocaat). Als je toevalligerwijs beiden met een zelfde zaak bezig bent, maar ieder vanuit de andere kant ‘gevoed’ wordt met informatie, tja, dan kan het wel eens gaan schuren, gaan botsen.
Ach, het zijn schermutselingen die op zich ook weer niet zo relevant zijn. Ik moet zeggen dat de misdaadjournalisten die ik ken – incluis mijn vijand De Vries – in elk geval heel wat gedrevener zijn en heel wat meer in hun journalistieke mars hebben dan vele andere collega’s, van wie sommigen niettemin erg deftig doen, denk aan politieke verslaggevers.
Politieke journalistiek is – neemt u dat maar van mij aan – de makkelijkste tak van sport. Iedereen is altijd bereid je te woord te staan – de gemiddelde parlementarier kun je rustig voor een quootje om twee uur ‘s nachts uit zijn bed bellen – en daarna ga je naar de tegenpartij – mag je een uurtje later wakker bellen – om zo het zaakje nog wat op te stoken, en uiteindelijk, ach herenmijntijd, uiteindelijk gaat het meestal nergens over. En het gevaar dat je wordt gegijzeld, laat staan een kogel door je kop krijgt, is vrijwel nihil.
De moeilijkste branche in de journalistiek is overigens de bedrijfseconomische journalistiek, maar daar brouwen ze er dan ook doorgaans niet veel van. Vrijwel alle bedrijfseconomische schandalen – Ahold, Baan – vonden hun oorsprong in de VS.Enfin, echt interessant wordt het natuurlijk wel als er iets meer aan de hand is met die misdaadjournalisten. Ik referereer dan altijd graag aan het – ik overdrijf niet – meesterwerk van Bart Middelburg: Onderwereld P.R. – Hoe de misdaad de media manipuleert. Daarin doet de auteur een (niet alleen historisch) boekje open over ook ons bekende crimejournalisten die zich iets te gemakkelijk door de penoze in laten palmen (aan bod komen onder meer Peter R. – ‘verleende hand- en spandiensten aan Bruinsma’ – en Bas van Hout, de vermeende pr-agent van drugsbaron in spijkerbroek Steve Brown).
Aanstaande woensdag is er een debat georganiseerd door de Vereniging voor Onderzoeksjournalisten. Te gast aan tafel: Bart Middelburg en Paul Vugts (Parool) en VN-misdaadspecialist Marian Husken. Over ethiek en journalistiek. Ik ben benieuwd of de avond geheel en al geweldloos zal verlopen. Omdat je het maar nooit weet, ga ik in elk geval even een kijkje nemen.

Beste Stan,
Wat is eigenlijk de taak van een misdaadjournalist? In hoeverre spelen objectiviteit, onpartijdigheid en onderzoek hierbij een rol? Is juridische, strafrechtelijke kennis een vereiste?En wat is het verschil met een misdaadverslaggever?