Van het onderwerp rechterlijke dwalingen kunnen we maar niet genoeg krijgen. Als iemand onterecht wordt veroordeeld, spreekt dat enorm tot de verbeelding. Maar het omgekeerde komt natuurlijk ook om de haverklap voor: criminelen die ten onrechte worden vrijgesproken. Al dan niet door slecht recherchewerk.

Dat blijkt na lezing van het binnenkort verschijnende boek Tegendraads van Harrie Timmerman, de psycholoog en criminoloog die zes jaar bij de regiopolitie Groningen werkte en bekendheid geniet als klokkenluider in de Schiedammer Parkmoord. Timmerman gunt de lezer een fraai en soms ontluisterend kijkje achter de politieschermen. Hij behandelt een aantal bekende en minder bekende zaken, zoals de moord van Andrea Luten, seriemoordenaar Willem van E. (het beest van Harkstede) en uiteraard de Schiedammer Parkmoord.

Ook de vuurwerkramp in Enschede (13 mei 2000) komt aan bod. Daarvoor zat de sloeber André de V. vast, die, na in eerste aanleg tot vijftien jaar gevangenisstraf te zijn veroordeeld, in hoger beroep werd vrijgesproken. Sommigen zullen zich de discussie rond het rode sportbroekje waarop kruitsporen waren aangetroffen herinneren. Agenten hadden het ding op hun kop gezet en er vrolijk mee rondgehost. De tv-beelden toen De V. hoorde dat hij was veroordeeld en in woede uitbarstte staan – evenals die van Ernest Louwes – in het geheugen gegrift. Maar als we Timmerman mogen geloven, was de veroordeling terecht. En was de vrijspraak van De V. in hoger beroep nu juist de rechterlijke dwaling. Leest u even mee:

“Naar mijn mening zijn de vuurwerksporen het bewijs dat André’s sportbroek tijdens de brandstichting op het terrein van SE Fireworks moet zijn geweest. Bovendien heeft hij alleen maar leugens verteld over waar hij die middag was. Hij heeft vijf getuigen genoemd die zijn alibi zouden kunnen bevestigen, maar dit niet konden, drie getuigen heeft hij gevraagd hem een alibi voor die middag te verschaffen. Hij heeft gelogen over hoe hij die middag aan een brommer is gekomen en waar hij die brommer had gelaten en over zijn mobiele telefoon. Daarnaast waren er zijn bekentenissen tegenover medegedetineerden en een infiltrant. Dit alles doet de vraag rijzen of de rechters van het hof in Arnhem niet een ernstige beoordelingsfout hebben gemaakt. Of, zoals prof. Van Koppen in een interview in de Volkskrant zei: ‘Rechters maken niet alleen fouten door mensen onterecht te veroordelen, maar ook door mensen onterecht niet te veroordelen’.”